BUDDHA OR KARL MARX

“ప్రపంచ బౌద్ధ మండలి సమావేశం (World Buddhist Council Conference) ముగియడానికి కొద్ది సమయం ముందు, 1956 నవంబర్ 20న కాఠ్మాండులో డా. బి. ఆర్. అంబేద్కర్ గారి ప్రసంగం ఏర్పాటు చేయబడింది.

ఈ ఉపన్యాసాన్ని నేపాల్ రాజు గారి రాజభవనంలో (palace) ఇచ్చారు.

అధికారికంగా ‘మను స్మృతి సూత్రాలపై (Maws of Manu)’ ఆధారపడిన హిందూ మతం ప్రబలంగా ఉన్న నేపాల్ వంటి దేశంలో, బౌద్ధమతం యొక్క అన్ని గొప్ప లక్షణాలతో దానిని ప్రచారం చేయడం ఒక విప్లవాత్మక సంఘటన.

ఈ ప్రసంగంలో డా. బి. ఆర్. అంబేద్కర్ గారు బౌద్ధమతాన్ని చూడాల్సిన ప్రాథమిక కోణాన్ని (basic angle) నొక్కి చెప్పారు.

ప్రపంచ బౌద్ధ మండలి అధ్యక్షుడు డా. జి. పి. మలాల్‌శేఖర్ (శ్రీలంక) గారు, డా. బి. ఆర్. అంబేద్కర్ గారిని ‘బౌద్ధంలో అహింస (Non-violence in Buddhism)’ అనే అంశంపై మాట్లాడవలసిందిగా కోరారు, దానికి ఆయన అంగీకరించారు. అయినప్పటికీ, సమావేశానికి వచ్చిన మెజారిటీ ప్రతినిధులు, డా. బి. ఆర్. అంబేద్కర్ గారు ‘బుద్ధుడు లేదా కార్ల్ మార్క్స్ (Buddha or Karl Marx)’ అనే అంశంపై మాట్లాడాలని పట్టుబట్టారు. ప్రపంచ బౌద్ధ మండలి మాజీ అధ్యక్షుడు మరియు బర్మా యూనియన్ సుప్రీంకోర్టు గౌరవ న్యాయమూర్తి అయిన శ్రీ యు. చాన్ హ్టూన్, తన భార్యతో కలిసి డా. బి. ఆర్. అంబేద్కర్ గారిని వేదికపైకి తోడ్కొని వచ్చారు, మరియు సమావేశ ప్రతినిధులందరూ ఆయనకు తగిన గౌరవాన్ని చూపించారు.

నేపాల్ రాజు మహేంద్ర వీర్ విక్రమ్ సహదేవ్ గారు వేదికపై ప్రత్యేకంగా అలంకరించబడిన కుర్చీలో కూర్చున్నారు. గౌరవనీయులు చంద్రమణి మహాస్థవిర్, జి. పి. మలాల్‌శేఖర్, గౌరవనీయులు అమృతానంద మహాస్థవిర్ మరియు యు. చాన్ హ్టూన్ కూడా వేదికపై ఆసీనులయ్యారు. మొదటగా గౌరవనీయులు చంద్రమణి గారు అందరికీ త్రిశరణం మరియు పంచశీల ఇచ్చారు.

డా. జి. పి. మలాల్‌శేఖర్ గారు డా. బి. ఆర్. అంబేద్కర్ గారిని పరిచయం చేసి—దండతో స్వాగతించి—సభనుద్దేశించి మాట్లాడవలసిందిగా కోరారు.”

“అధ్యక్షా, పూజ్యులారా మరియు పెద్ద మనుషులారా,

నేను కాన్ఫరెన్స్‌లో పాల్గొనడానికి నేపాల్ వచ్చినప్పటికీ, ఒక ప్రతినిధిగా నేను పాల్గొనాల్సిన విధంగా దాని కార్యకలాపాలలో పాల్గొనలేకపోయినందుకు క్షమించండి.

కానీ నేను ఇక్కడ ఉన్నప్పటికీ, నేను శారీరకంగా చాలా అనారోగ్యంతో ఉన్నానని చాలా మంది ప్రతినిధులకు తెలుసని నేను అనుకుంటున్నాను, మరియు కాన్ఫరెన్స్ కార్యకలాపాల ఒత్తిడిని మరియు శ్రమను నేను తట్టుకోలేకపోతున్నాను.

కాబట్టి, నేను సాధారణంగా సమావేశాలకు హాజరు కాకపోవడం అనేది కాన్ఫరెన్స్‌పై ఎటువంటి అగౌరవం కాదు, నా వ్యక్తిగత అనారోగ్య పరిస్థితి కారణంగానే నేను కాన్ఫరెన్స్ పనికి న్యాయం చేయలేకపోయాను.

నేను సమావేశాలకు దూరంగా ఉండడం వల్లేనేమో, దానికి పరిహారంగా ఈ మధ్యాహ్నం మిమ్మల్ని ఉద్దేశించి మాట్లాడమని నన్ను కోరారు.

నేను దానికి అంగీకరించాను, కానీ ఇక్కడ కూడా నాకు ఆశ్చర్యాలు ఎదురయ్యాయి.

నేను ఇక్కడ మాట్లాడాల్సి ఉంటుందని నాకు సరిగా ముందే తెలియజేయబడలేదు. మరియు నేను ఏ అంశంపై మాట్లాడతానని అడిగినప్పుడు, నేను ‘బౌద్ధంలో అహింస (Ahimsa in Buddhism)’ అనే అంశాన్ని పేర్కొన్నాను.

“ఈ పరిచయంతో, బౌద్ధం మరియు మార్క్సిజం లేదా కమ్యూనిజంలో సారూప్యతలు ఎక్కడ ఉన్నాయి, మరియు వాటి మధ్య తేడాలు ఎక్కడ తలెత్తుతున్నాయి అని మీకు చూపించడానికి, వాటిలోని కొన్ని ముఖ్యమైన అంశాలను నేను మీ ముందు ఉంచాలనుకుంటున్నాను.

మరియు మూడవదిగా, లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడానికి బౌద్ధ మార్గం శాశ్వతమైనదా (lasting one), లేక లక్ష్యాన్ని సాధించడానికి కమ్యూనిస్ట్ మార్గం శాశ్వతమైనదా అనేది చూడాలి.

ఎందుకంటే, ఒక మార్గం శాశ్వతం కానట్లయితే, అది మిమ్మల్ని అడవిలోకి లేదా అరాచకత్వంలోకి (anarchy) నడిపించినట్లయితే, ఆ మార్గాన్ని అనుసరించడం వల్ల ఉపయోగం లేదు.

కానీ, మీరు అనుసరించమని అడిగిన మార్గం నెమ్మదిగా ఉన్నప్పటికీ, కొంచెం వంకరగా ఉన్నప్పటికీ, లేదా సుదీర్ఘ దారి మళ్లింపులు (long detours) ఉన్నప్పటికీ, అది అంతిమంగా మిమ్మల్ని సురక్షితమైన, స్థిరమైన ప్రదేశానికి చేర్చి, మీరు అనుసరిస్తున్న ఆ ఆదర్శాలు మీకు శాశ్వతంగా సహాయపడతాయని, మీ జీవితాన్ని శాశ్వతంగా తీర్చిదిద్దుతాయని హామీ ఇస్తే,

త్వరగా వెళ్లడానికి ప్రయత్నించి, మనం ‘షార్ట్ కట్స్’ అని పిలిచే వాటిని తీసుకోవడం కంటే, నెమ్మదైన మార్గాన్ని మరియు కొంచెం వంకర మార్గాన్ని అనుసరించడం నా దృష్టిలో చాలా మంచిది. జీవితంలో షార్ట్ కట్స్ ఎల్లప్పుడూ ప్రమాదకరమైనవి, చాలా ప్రమాదకరమైనవి.”

🚩 కమ్యూనిజం సిద్ధాంతం

“ఇప్పుడు నేను అంశంలోకి వెళ్తాను. కమ్యూనిజం యొక్క సిద్ధాంతం ఏమిటి? అది దేనితో మొదలవుతుంది?

ప్రపంచంలో దోపిడీ (exploitation) ఉంది అనే సిద్ధాంతంతో కమ్యూనిజం మొదలవుతుంది. ధనికులు తాము కలిగి ఉన్న ఆస్తి (property) కారణంగా పేదలను దోపిడీ చేస్తున్నారు, మరియు వారు ప్రజలను బానిసలుగా చేస్తున్నారు, ఆ బానిసత్వం బాధ, దుఃఖం మరియు పేదరికానికి దారితీస్తుంది.

కార్ల్ మార్క్స్ యొక్క ప్రారంభ స్థానం ఇదే. ఆయన ‘దోపిడీ’ (exploitation) అనే పదాన్ని ఉపయోగిస్తారు.

కార్ల్ మార్క్స్ అందించే పరిష్కారం ఏమిటి?

ఒక వర్గానికి పేదరికం మరియు బాధ కలగకుండా నిరోధించడానికి, ప్రైవేట్ ఆస్తిని (private property) తొలగించడం అవసరం అనే పరిష్కారాన్ని కార్ల్ మార్క్స్ అందిస్తారు.

ఎవరూ ప్రైవేట్ ఆస్తిని కలిగి ఉండకూడదు, ఎందుకంటే ఆ ప్రైవేట్ యజమానే కార్మికులు ఉత్పత్తి చేసే మిగులు విలువను (surplus value)—కార్ల్ మార్క్స్ యొక్క సాంకేతిక భాషలో చెప్పాలంటే—తనకు కేటాయించుకుంటాడు లేదా దుర్వినియోగం చేస్తాడు. కార్మికుడు తాను ఉత్పత్తి చేసే మిగులు విలువను పొందడం లేదు.

దానిని యజమాని అప్పగించుకుంటాడు. కార్ల్ మార్క్స్ ఈ ప్రశ్న అడిగారు: శ్రామికుడి ప్రయత్నాల ద్వారా ఉత్పత్తి అయిన మిగులు విలువను యజమాని ఎందుకు దుర్వినియోగం చేయాలి?

దానికి ఆయన సమాధానం: ఏకైక యజమాని రాజ్యం (State) మాత్రమే. మరియు దీని కారణంగానే, కార్మికుల నియంతృత్వం (dictatorship of the proletariat) ఉండాలి అనే సిద్ధాంతాన్ని మార్క్స్ ప్రతిపాదించారు.”

మ్యూనిజంలో మూడవ ప్రతిపాదన

“అదే మార్క్స్ ప్రతిపాదించిన మూడవ ప్రతిపాదన. అంటే, ప్రభుత్వం అనేది దోపిడీకి గురైన వర్గాలచేత (exploited classes) ఉండాలి, దోపిడీ చేసే వర్గాలచేత (exploiting classes) కాదు. దీన్నే కార్మికుల నియంతృత్వం (dictatorship of the proletariat) అని అర్థం చేసుకోవాలి.

ఇవి కార్ల్ మార్క్స్‌లోని ప్రాథమిక ప్రతిపాదనలు, వీటి ఆధారంగానే రష్యాలో కమ్యూనిజం ఉంది. వీటిని నిస్సందేహంగా విస్తరించడం జరిగింది, దీనికి మరికొన్ని అంశాలను జోడించడం జరిగింది, మొదలైనవి. కానీ ఇవే ప్రాథమిక ప్రతిపాదనలు.

🧘 బౌద్ధం మరియు దుఃఖం

ఇప్పుడు నేను ఒక్క క్షణం బౌద్ధం వైపు దృష్టి సారించి, కార్ల్ మార్క్స్ లేవనెత్తిన అంశాల గురించి బుద్ధుడు ఏమి చెప్పాడో చూద్దాం.

నేను మీకు చెప్పినట్లుగా, కార్ల్ మార్క్స్ పేదల దోపిడీ అని పిలవబడే దానితో మొదలుపెడతారు. మరి బుద్ధుడు ఏమి చెప్పారు? ఆయన ఎలా ప్రారంభించారు? ఆయన తన మత నిర్మాణాన్ని దేనిపై స్థాపించారు?

బుద్ధుడు కూడా 2000 లేదా కనీసం 2400 సంవత్సరాల క్రితం సరిగ్గా అదే విషయాన్ని చెప్పారు. ఆయన, ‘ప్రపంచంలో దుఃఖం (Dukkha) ఉంది’ అని అన్నారు. ఆయన ‘దోపిడీ’ అనే పదాన్ని ఉపయోగించలేదు, కానీ ఆయన తన మతానికి దుఃఖం అని పిలవబడే దానిపై పునాది వేశారు. ప్రపంచంలో దుఃఖం ఉంది.

‘దుఃఖం’ అనే పదాన్ని నిస్సందేహంగా వివిధ రకాలుగా అర్థం చేసుకున్నారు. అది పునర్జన్మ, జీవిత చక్రం—అదే దుఃఖం అని వ్యాఖ్యానించారు. నేను దానితో ఏకీభవించను. బౌద్ధ సాహిత్యంలో బుద్ధుడు దుఃఖం అనే పదాన్ని పేదరికం అనే అర్థంలో ఉపయోగించిన సందర్భాలు చాలా ఉన్నాయని నేను భావిస్తున్నాను. కాబట్టి, పునాది వరకు చూస్తే, నిజంగా ఎటువంటి వ్యత్యాసం లేదు.

పునాది కోసం బౌద్ధులు కార్ల్ మార్క్స్ దగ్గరకు వెళ్లవలసిన అవసరం లేదు. ఆ పునాది అప్పటికే ఉంది, పటిష్టంగా వేయబడింది. బుద్ధుడు తన మొదటి ఉపన్యాసం—ధమ్మచక్కప్పవత్తన సుత్త (Dharmachakra Pravartana Sutta)—ను ఇక్కడి నుంచే ప్రారంభిస్తారు. కాబట్టి, కార్ల్ మార్క్స్ వైపు ఆకర్షితులైన వారికి, నేను చెప్పేది ఏమిటంటే: ధమ్మచక్కప్పవత్తన సుత్తను అధ్యయనం చేయండి మరియు బుద్ధుడు ఏమి చెప్పారో తెలుసుకోండి. ఈ ప్రశ్నకు మీకు తగినంత సంతృప్తి లభిస్తుంది.

బుద్ధుడు తన మతానికి దేవుడిపై గానీ, ఆత్మపై గానీ, లేదా ఇలాంటి మరే ఇతర అతీంద్రియ (Supernatural) అంశాలపై గానీ పునాది వేయలేదు. ఆయన జీవిత వాస్తవంపై తన వేలును ఉంచారు—ప్రజలు బాధలతో జీవిస్తున్నారు. అందువల్ల, మార్క్సిజం లేదా కమ్యూనిజం గురించి చెప్పాలంటే, బౌద్ధంలో దానికి సరిపడా ఉంది. మరియు మార్క్స్ పుట్టడానికి 2000 సంవత్సరాల ముందే బుద్ధుడు దానిని చెప్పారు.

💰 ఆస్తి గురించి సారూప్యతలు

ఆస్తి (property) ప్రశ్నకు సంబంధించి, బుద్ధుని సిద్ధాంతానికి మరియు కార్ల్ మార్క్స్ బోధించిన సిద్ధాంతానికి మధ్య చాలా దగ్గరి సారూప్యత (close affinity) మీకు మళ్లీ కనిపిస్తుంది.

ఉత్పత్తి సాధనాలపై మార్క్స్ సిద్ధాంతం

“దోపిడీని నివారించడానికి, ఉత్పత్తి సాధనాలను (instrument of production), అంటే ఆస్తిని, ప్రభుత్వమే సొంతం చేసుకోవాలని కార్ల్ మార్క్స్ చెప్పారు.

భూమి ప్రభుత్వానికే చెందాలి, పరిశ్రమ ప్రభుత్వానికే చెందాలి—దీనివల్ల ఏ ప్రైవేటు యజమానీ జోక్యం చేసుకోకుండా, కార్మికుడి శ్రమ లాభాలను దోచుకోలేడు.

మార్క్సిజం చెప్పిన విషయం ఇదే.

🧘 బౌద్ధ సంఘంలో ఆస్తి నియమం

ఇప్పుడు, మనం సంఘం (Sangha) వైపు, అంటే బౌద్ధ సంఘం వైపు వెళ్దాం, మరియు భిక్షువుల కోసం బుద్ధుడు నిర్దేశించిన జీవన నియమాలను పరిశీలిద్దాం.

బుద్ధుడు నిర్దేశించిన నియమాలు ఏమిటి? బుద్ధుడు, ‘ఏ భిక్షువుకు కూడా ప్రైవేటు ఆస్తి ఉండకూడదు’ అని చెప్పారు.

ఆదర్శంగా చెప్పాలంటే, ఏ భిక్షువు కూడా ఆస్తిని కలిగి ఉండలేడు. మరియు అక్కడక్కడా కొన్ని లోపాలు ఉండవచ్చు, కొన్ని దేశాలలో భిక్షువులు కొంత ఆస్తిని కలిగి ఉండడాన్ని నేను గమనించాను, అయినప్పటికీ, అత్యధిక సందర్భాలలో భిక్షువులకు ఆస్తి ఏమాత్రం ఉండదు.

నిజానికి, సంఘం కోసం బుద్ధుడు నిర్దేశించిన బౌద్ధ నియమాలు, రష్యాలో కమ్యూనిస్టులు చేసిన ఏ నియమాల కంటే కూడా ఎక్కువ కఠినంగా ఉంటాయి.

నేను దీనిని ఒక మౌన అంశంగా తీసుకుంటున్నాను, దీనిపై ఇంకా ఎవరూ చర్చించి ఒక నిర్ణయానికి రాలేదు.

బుద్ధుడు సంఘాన్ని స్థాపించడం వెనుక ఆయన ఉద్దేశం ఏమిటి? ఆయన ఎందుకు అలా చేశారు?

మనం కొద్దిగా చరిత్రలోకి వెళితే, బుద్ధుడు ఈ మతాన్ని ప్రచారం చేస్తున్న కాలంలో, మనం ఈ రోజు ‘పరివ్రాజకులు’ అని పిలిచేవారు బుద్ధుడి రాకకు చాలా కాలం ముందే ఉన్నారు.

‘పరివ్రాజక’ అంటే నిరాశ్రయుడు (a displaced person), తమ ఇంటిని కోల్పోయిన వ్యక్తి అని అర్థం.

బహుశా ఆర్య యుగంలో, ఆర్య తెగలలోని వివిధ జాతులు, అన్ని తెగల ప్రజలు చేసినట్లుగానే, ఒకరితో ఒకరు పోరాడుకునేవారు. కొన్ని విచ్ఛిన్నమైన తెగలు బయటకు వెళ్లి, తమ స్థావరాలను కోల్పోయి, తిరుగుతూ ఉండేవారు. ఆ తిరుగుతూ ఉండే వారినే పరివ్రాజకులు అని పిలిచేవారు.

బుద్ధుడు ఈ పరివ్రాజకులకు చేసిన గొప్ప సేవ ఏమిటంటే, వారిని ఒక వ్యవస్థగా (body) సంఘటితం చేయడం, వారికి వినయపిటకంలో ఉన్న జీవన నియమాలను ఇవ్వడం.

ఈ నియమాలలో, భిక్షువుకు ఆస్తి కలిగి ఉండడానికి అనుమతి లేదు. భిక్షువుకు కేవలం ఏడు వస్తువులు మాత్రమే కలిగి ఉండడానికి అనుమతి ఉంది—ఒక కత్తి (razor), నీటి కోసం ఒక లోటా (lota), ఒక భిక్షాపాత్ర (Bhikshyapatra) మరియు మూడు చీవరాలు (Chivaras—వస్త్రాలు), మరియు వస్తువులను కుట్టడానికి ఒక సూది (needle).

సరే, ప్రైవేట్ ఆస్తిని తిరస్కరించడమే కమ్యూనిజం యొక్క సారాంశం అయితే, ‘వినయపిటకం’లో ఉన్న దానికంటే ప్రైవేట్ ఆస్తికి సంబంధించి మరింత గొప్ప మరియు కఠినమైన నియమం ఏదైనా ఉందా అని నేను తెలుసుకోవాలనుకుంటున్నాను? నాకు అలాంటిది ఏదీ కనిపించడం లేదు.

ప్రైవేట్ ఆస్తి – సిద్ధాంతం మరియు ఆచరణ

“కాబట్టి, ఏ ప్రజలైనా లేదా ఏ యువకులైనా కమ్యూనిస్ట్ వ్యవస్థలోని నియమమైన ప్రైవేట్ ఆస్తి ఉండకూడదు అనే నియమం పట్ల ఆకర్షితులైతే, వారు దానిని ఇక్కడ (బౌద్ధంలో) కనుగొనవచ్చు. ఇక్కడ ఉన్న ఏకైక ప్రశ్న ఏమిటంటే, ప్రైవేట్ ఆస్తిని నిరాకరించే ఈ నియమాన్ని సమాజం మొత్తానికి ఎంతవరకు వర్తింపజేయవచ్చు?

అది పరిస్థితులు, సమయం, మానవ సమాజ అభివృద్ధి మరియు ఆచరణాత్మకత (expediency)పై ఆధారపడి ఉంటుంది. అయితే, ప్రైవేట్ ఆస్తిని రద్దు చేయడంలో ఏదైనా తప్పు ఉందా అనే సిద్ధాంతానికి సంబంధించి చూస్తే, ఎవరైనా అలా చేయాలనుకుంటే బౌద్ధం వారికి అడ్డుగా నిలబడదు; ఎందుకంటే బౌద్ధ సంఘం (Buddhist Sangha) నిర్మాణంలో ఈ మినహాయింపు (concession) ఇప్పటికే ఇవ్వబడింది.

“ఇప్పుడు, మనం మరో అంశం గురించి చూద్దాం, అదేమిటంటే—కమ్యూనిజాన్ని తీసుకురావడానికి కార్ల్ మార్క్స్ లేదా కమ్యూనిస్టులు ఏ మార్గాలు మరియు పద్ధతులు (ways and means) అనుసరించాలనుకుంటున్నారు? ఇది ముఖ్యమైన ప్రశ్న.

దుఃఖాన్ని గుర్తించడం మరియు ఆస్తిని రద్దు చేయడం వంటి కమ్యూనిజాన్ని తీసుకురావడానికి కమ్యూనిస్టులు అనుసరించాలనుకుంటున్న మార్గం, హింస (violence) మరియు వ్యతిరేకులను చంపడం (killing of the opposed).

బుద్ధుడికి మరియు కార్ల్ మార్క్స్‌కు మధ్య ఉన్న ప్రాథమిక వ్యత్యాసం అక్కడే ఉంది.

ప్రజలను ఆ సూత్రాలను అనుసరించమని ఒప్పించడానికి బుద్ధుడు ఉపయోగించిన మార్గాలు ఒప్పించడం (persuasion), నైతిక బోధన (moral teaching), మరియు ప్రేమ (love).

ప్రేమతోనే దేన్నైనా జయించవచ్చు, అధికారంతో కాదని, ఆయనే బోధిస్తూ వ్యతిరేకుడిని జయించాలనుకుంటారు.

ప్రాథమిక వ్యత్యాసం అక్కడే ఉంది – బుద్ధుడు హింసను అనుమతించరు, కానీ కమ్యూనిస్టులు అనుమతిస్తారు.

నిస్సందేహంగా, కమ్యూనిస్టులు త్వరగా ఫలితాలు పొందుతారు; ఎందుకంటే మీరు మనుషులను నాశనం చేసే మార్గాన్ని అనుసరించినప్పుడు, మిమ్మల్ని వ్యతిరేకించడానికి వారు మిగిలి ఉండరు.

మీరు మీ సిద్ధాంతంతో ముందుకు సాగుతారు, మీరు మీ పనులను చేసే మార్గాలతో ముందుకు సాగుతారు. బుద్ధుడి మార్గం, నేను చెప్పినట్లుగా, ఒక సుదీర్ఘ మార్గం, కొంతమంది దీనిని కష్టమైన మార్గం అని కూడా చెప్పవచ్చు. కానీ ఇది నిశ్చయంగా అత్యంత సురక్షితమైన మార్గం అనడంలో నాకు ఎటువంటి సందేహం లేదు.

కమ్యూనిస్టులకు అంబేద్కర్ ప్రశ్న

“నా కమ్యూనిస్ట్ స్నేహితులను నేను ఎల్లప్పుడూ అడిగే రెండు లేదా మూడు ప్రశ్నలు ఉన్నాయి, మరియు వాటికి వారు సమాధానం చెప్పలేకపోయారని నేను నిజాయితీగా చెప్పాలి. వారు హింస ద్వారా తాము ‘కార్మికుల నియంతృత్వం’ (dictatorship of the proletariat) అని పిలిచే దానిని స్థాపిస్తారు. వారు ఆస్తి ఉన్న ప్రజలందరినీ వారి రాజకీయ హక్కుల నుండి దూరం చేస్తారు. వారికి శాసనసభలో ప్రాతినిధ్యం ఉండదు.”

నియంతృత్వం ఎప్పుడు అంతమవుతుంది?

“వారికి ఓటు హక్కు ఉండదు, వారు తమను తాము రెండవ తరగతి పౌరులుగా (second grade subjects) పరిగణించుకోవాలి, వారు పాలించబడతారు కానీ అధికారం లేదా శక్తిని పంచుకోరు. నేను వారిని (కమ్యూనిస్టులను) అడిగాను, ‘నియంతృత్వం ప్రజలను పాలించడానికి మంచి పద్ధతి అని మీరు అంగీకరిస్తారా?’

వారు, ‘లేదు, మేము అంగీకరించము, మాకు నియంతృత్వం నచ్చదు’ అని చెబుతారు. అప్పుడు మేము, ‘అయితే దానిని ఎలా అనుమతిస్తున్నారు?’ అని అడుగుతాము. దానికి వారు, ‘ఇది ఒక మధ్యంతర కాలం (interim period), ఇందులో నియంతృత్వం ఉండాలి’ అని అంటారు. మీరు మరింత ముందుకు వెళ్లి, ‘ఈ మధ్యంతర కాలం యొక్క వ్యవధి ఎంత? ఎంతకాలం? ఇరవై ఏళ్లు? నలభై ఏళ్లు? యాభై ఏళ్లు?’ అని అడగండి. సమాధానం లేదు. కార్మికుల నియంతృత్వం ఏదో విధంగా ఆటోమేటిక్‌గా అదృశ్యమవుతుందని మాత్రమే వారు పునరావృతం చేస్తారు.

సరే, నియంతృత్వం అదృశ్యమవుతుందని ఉన్నది ఉన్నట్లుగా తీసుకుందాం. సరే, నేను ఒక ప్రశ్న అడుగుతాను: ‘నియంతృత్వం అదృశ్యమైతే ఏమి జరుగుతుంది? దాని స్థానంలో ఏమి వస్తుంది? ప్రజలకు ఏదో ఒక రకమైన ప్రభుత్వం అవసరం లేదా?’ దీనికి వారి దగ్గర సమాధానం లేదు.

💡 బుద్ధ ధమ్మం మరియు మనస్సాక్షి

అప్పుడు మనం బుద్ధుడి వద్దకు తిరిగి వెళ్లి, ఆయన ధమ్మం గురించి ఈ ప్రశ్న అడుగుదాం. ఆయన ఏమి చెప్పారు? బుద్ధుడు చేసిన గొప్ప కార్యం ఏమిటంటే—మానవుడి మనస్సు మరియు ప్రపంచపు మనస్సు సంస్కరించబడకుండా ప్రపంచాన్ని సంస్కరించడం సాధ్యం కాదని లోకానికి చెప్పడం.

మనస్సు మారితే, మనస్సు కమ్యూనిస్ట్ వ్యవస్థను అంగీకరించి, దానిని విధేయతతో ప్రేమించి, అమలు చేస్తే, అది ఒక శాశ్వతమైన విషయం. ఒక వ్యక్తిని క్రమశిక్షణలో ఉంచడానికి దానికి సైనికుడు లేదా పోలీసు అధికారి అవసరం లేదు. ఎందుకు?

దానికి సమాధానం: బుద్ధుడు మీ మనస్సాక్షిని శక్తివంతం చేశారు, అదే మీరు సరైన మార్గంలో ఉండడానికి కాపలాదారుడిలా (sentinel) పనిచేస్తుంది. మనస్సు మారితే ఎటువంటి సమస్య ఉండదు; ఆ విషయం శాశ్వతమైనది అవుతుంది.

💣 కమ్యూనిజం బలహీనత

కమ్యూనిస్ట్ వ్యవస్థ బలం (force) మీద ఆధారపడి ఉంది. రేపు రష్యాలో నియంతృత్వం విఫలమైతే, దాని వైఫల్య సంకేతాలు మనకు కనిపిస్తున్నాయి, అప్పుడు ఏమి జరుగుతుంది? కమ్యూనిస్ట్ వ్యవస్థకు ఏమి జరుగుతుందో నిజంగా తెలుసుకోవాలని నేను కోరుకుంటున్నాను. నేను చూసినంతవరకు, రాజ్యం ఆస్తిని సొంతం చేసుకోవడం కోసం రష్యా ప్రజల మధ్య రక్తపాతం కలిగిన యుద్ధం జరుగుతుంది.

దానికి పర్యవసానం అదే అవుతుంది. ఎందుకు? ఎందుకంటే వారు కమ్యూనిస్ట్ వ్యవస్థను స్వచ్ఛందంగా అంగీకరించలేదు. ఉరితీయబడతామనే భయంతో వారు దానిని పాటిస్తున్నారు. అటువంటి వ్యవస్థకు మూలాలు వేయడం సాధ్యం కాదు, కాబట్టి నా దృష్టిలో, కమ్యూనిస్టులు ఈ ప్రశ్నలకు సమాధానం చెప్పగలిగితే తప్ప, వారి వ్యవస్థకు ఏం జరుగుతుందో? బలం అదృశ్యమైనప్పుడు, దానిని అనుసరించడం వల్ల ఉపయోగం లేదు. ఎందుకంటే, మనస్సు మార్పు చెందకపోతే, బలం ఎల్లప్పుడూ అవసరం అవుతుంది.

🏛️ బౌద్ధం: ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థ

ముగింపులో నేను చెప్పదలుచుకున్నది ఏమిటంటే, బౌద్ధంలో నేను కనుగొన్న గొప్ప విషయాలలో ఒకటి దాని వ్యవస్థ ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థ (democratic system).

అజాతశత్రు ప్రధానమంత్రి వజ్జిలను (Vajjis) జయించాలనుకుంటున్నట్లు బుద్ధుడికి చెప్పడానికి వెళ్లినప్పుడు, బుద్ధుడు వజ్జిలు తమ శతాబ్దాల నాటి పద్ధతులను అనుసరించినంత కాలం రాజు వారిని జయించలేరని చెప్పారు. బుద్ధుడు తెలియని కారణాల వల్ల తాను ఉద్దేశించిన విషయాన్ని స్పష్టంగా వివరించలేదు. కానీ ఆయన వజ్జిలకు ఉన్న ప్రజాస్వామ్య మరియు గణతంత్ర (republican) ప్రభుత్వ రూపాన్ని సూచిస్తున్నారనడంలో ఎటువంటి సందేహం లేదు.

ఆయన ఇలా అన్నారు: వజ్జిలు తమ వ్యవస్థను అనుసరించినంత కాలం, వారిని జయించలేరు. బుద్ధుడు, నిస్సందేహంగా, ఒక గొప్ప ప్రజాస్వామ్యవాది.

👨‍🎓 అంబేద్కర్ గారి తుది తీర్పు

“అందుకే నేను చెప్తున్నాను, మరియు అధ్యక్షులు అనుమతిస్తే నేను ఈ విషయాన్ని చెప్పగలను: నేను రాజకీయాల విద్యార్థిని; నేను ఆర్థికశాస్త్ర విద్యార్థిని, నేను ఆర్థికశాస్త్ర ఆచార్యుడిని (professor of Economics), మరియు కార్ల్ మార్క్స్, కమ్యూనిజం మరియు వాటన్నిటినీ అధ్యయనం చేయడానికి నేను చాలా సమయం కేటాయించాను. నేను బుద్ధుని ధమ్మాన్ని అధ్యయనం చేయడానికి కూడా చాలా సమయం కేటాయించాను. ఈ రెండింటిని పోల్చిన తర్వాత నేను ఒక నిర్ణయానికి వచ్చాను, అదేమంటే: ప్రపంచంలోని గొప్ప సమస్య, అంటే దుఃఖం ఉంది, దుఃఖాన్ని తొలగించాలి అనే విషయంలో, బుద్ధుడి పద్ధతే అత్యంత సురక్షితమైనది మరియు స్థిరమైనది (safest and soundest).

అందువల్ల, బౌద్ధ దేశాలలోని యువ తరానికి బుద్ధుని వాస్తవ బోధనలపై మరింత శ్రద్ధ పెట్టాలని నేను సలహా ఇస్తున్నాను.

🚨 భిక్షువులకు హెచ్చరిక

ముగింపులో నేను చెప్పగలిగితే, బౌద్ధ దేశంలో ధమ్మానికి ఏదైనా ప్రమాదం వస్తే, ఆ నింద భిక్షువులపైనే మోపవలసి వస్తుంది, ఎందుకంటే వారు తమపై ఉన్న బాధ్యతను పూర్తిగా నిర్వర్తించడం లేదని నేను వ్యక్తిగతంగా భావిస్తున్నాను. ఎక్కడ ఉంది బోధన?

భిక్షువు తన ఆశ్రమంలో (cloister) ఉంటున్నాడు, రోజుకు ఒక భోజనం చేస్తున్నాడు, సందేహం లేదు, మరియు నిశ్శబ్దంగా కూర్చుని ఉన్నాడు: బహుశా చదువుకుంటున్నాడు, మరియు చాలా వరకు వారు నిద్రపోవడం నేను చూశాను, మరియు సాయంత్రం కొద్దిగా సంగీతం వింటున్నారు. మతాన్ని ప్రచారం చేసే మార్గం అది కాదు.

నా మిత్రులారా, నేను మీకు చెప్పాలనుకుంటున్నాను, నేను ఎవరినీ విమర్శించాలనుకోవడం లేదు; కానీ మతం, అది సమాజ పునరుద్ధరణకు ఒక నైతిక శక్తిగా ఉండాలంటే, మీరు దానిని ప్రజల చెవులలోకి నిరంతరం దూరింపజేయాలి (din it into the ears).

ఒక బిడ్డ పాఠశాలలో ఎన్ని సంవత్సరాలు గడపాలి? మీరు ఒక రోజు బిడ్డను పాఠశాలకు పంపి, ఆ తర్వాత బిడ్డను ఇంటికి తీసుకువచ్చి, ఆ బిడ్డ నేర్చుకుని, విద్యను పొందుతాడని ఆశించలేరు. బిడ్డ ప్రతిరోజూ పాఠశాలకు వెళ్లి, అక్కడ ఐదు గంటలు కూర్చుని, నిరంతరం అధ్యయనం చేయాలి. అప్పుడు, అప్పుడు మాత్రమే బిడ్డ జ్ఞానం మరియు విజ్ఞానం అని పిలవబడే వాటితో కొంత నిండిపోతాడు.

ఇక్కడ ఆశ్రమం (monastery) ఒక పాఠశాల కాదు. భిక్షువులు ప్రజలను ఏ ఒక్క రోజు కూడా ఆశ్రమాలకు పిలిచి, వారికి ఏదో ఒక అంశంపై లేదా నైతిక విద్యపై ఉపన్యాసం ఇవ్వరు. నేను దాన్ని ఎప్పుడూ చూడలేదు.

🇱🇰 సిలోన్ (శ్రీలంక) అనుభవం

నేను సిలోన్ (శ్రీలంక) వెళ్లాను మరియు భిక్షువులు ఎలా బోధిస్తారో చూడాలని నేను చాలా ఆసక్తిగా ఉన్నానని కొంతమందికి చెప్పాను. వారు నాకు ‘బానా’ (Bana) అని, ‘వనక’ (Vanaka) అని అర్థం వచ్చే పదాన్ని ఉపయోగిస్తారని చెప్పారు. వారు నన్ను 11 గంటలకు ఒక ప్రదేశానికి తీసుకువెళ్లారు, అది ఇంత చిన్న చదరపు ప్రదేశం, ఒక బల్ల ఉంది మరియు నేను నేలపై కూర్చున్నాను. ఒక భిక్షువును లోపలికి తీసుకువచ్చారు. చాలా మంది పురుషులు మరియు మహిళలు నీరు తెచ్చి ఆయన పాదాలు కడిగారు, ఆయన వచ్చి అక్కడ కూర్చున్నారు. ఆయనతో ఒక విసనకర్ర ఉంది, మీరు చూశారు, దేవుడికే తెలుసు ఆయన ఏమి చెప్పారో, నిస్సందేహంగా ఆయన సింహళీస్‌లో బోధించి ఉండాలి. అది రెండు నిమిషాల కంటే ఎక్కువ లేదు, మరియు రెండు నిమిషాల తర్వాత ఆయన వెళ్లిపోయారు.

✝️ క్రైస్తవ మతంతో పోలిక

మీరు క్రిస్టియన్ చర్చికి వెళితే ఏమి జరుగుతుంది? ప్రతి వారం ప్రజలు అక్కడ గుమిగూడతారు. వారు ఆరాధిస్తారు, మరియు ప్రజలు యేసు వారికి ఏమి చేయమని చెప్పారో గుర్తుచేయడానికి బైబిల్ నుండి ఏదో ఒక అంశంపై ఒక పూజారి ఉపన్యాసం ఇస్తారు. క్రిస్టియానిటీలో 90 శాతం సారం (substance) మరియు రూపం (form) రెండింటిలోనూ బౌద్ధం నుండి కాపీ చేయబడిందని మీకు తెలిస్తే మీరు బహుశా ఆశ్చర్యపోతారు. మీరు రోమ్‌కు వెళ్లి, ప్రధాన చర్చిని చూడండి, మరియు మీరు బేరుట్‌లో ‘విశ్వ కర్మ’ అని పిలువబడే పెద్ద ఆలయాన్ని గుర్తు చేసుకుంటారు.

బౌద్ధంపై ఒక పుస్తకం రాసిన మరియు చైనాలో మిషనరీగా ఉన్న విషాబిగ్నే, బౌద్ధం మరియు క్రిస్టియానిటీ మధ్య ఈ సారూప్యత ఎలా వచ్చిందో చూసి తన గొప్ప ఆశ్చర్యాన్ని వ్యక్తం చేశారు. దృక్పథం వరకు, బౌద్ధులు క్రిస్టియానిటీని కాపీ చేశారని చెప్పడానికి ఆయన ధైర్యం చేయలేదు, కానీ క్రైస్తవులు బౌద్ధాన్ని కాపీ చేశారని ఆయన అంగీకరించలేదు. ఇది చాలా ఉంది, సమయం మారింది, మరియు మన మతాన్ని బౌద్ధ ప్రజల మధ్య ప్రచారం చేయడానికి మనం ఇప్పుడు క్రైస్తవుల పద్ధతులను కొన్నింటిని కాపీ చేయాలని నేను అనుకుంటున్నాను. బుద్ధుని ధమ్మం వారి పక్కనే, వారు తప్పుదారి పట్టకుండా కాపాడేందుకు ఒక పోలీసు అధికారిలా నిలబడి ఉందని వారికి ప్రతిరోజూ మరియు ప్రతి సమయం తెలుసుకోవాలి.

అది లేకుండా ఈ మతం బహుశా చాలా క్షీణించిన స్థితిలో (decadent state) ఉండిపోతుంది. నేను బౌద్ధ దేశాలలో కూడా దాని పరిస్థితి చాలా క్షీణించినట్లు ఇప్పుడూ చూస్తున్నాను. కానీ దాని ప్రభావం అక్కడ ఉంది. దానిలో సందేహం లేదు.

బర్మాలో ఆస్తి త్యాగం

నేను మీకు బర్మాలో చూసిన ఒక ఆసక్తికరమైన ఉపసంహారం (epilogue) చెప్పాలనుకుంటున్నాను. నేను బర్మా వెళ్లాను. కాన్ఫరెన్స్‌కు నన్ను పిలిచారు మరియు వారు గ్రామాలను ఎలా పునర్నిర్మించబోతున్నారో చూపించడానికి నన్ను తీసుకువెళ్లారు. నేను చాలా సంతోషించాను. నేను వారితో వెళ్లాను మరియు ఆ కమిటీ గ్రామాన్ని సంస్కరించాలని ప్రణాళిక వేసింది. వారి వీధులు ఎప్పటిలాగే వంకరగా, అక్కడక్కడా వంగి ఉన్నాయి, పద్ధతిగా ఏమీ లేదు.

కాబట్టి కమిటీ ఇనుప స్తంభాలను పెట్టి, ఈ వీధి ఈ విధంగా వెళ్లాలని తాళ్లను కట్టింది. చాలా సందర్భాలలో కమిటీ గీసిన గీతలు ఒక ప్రైవేట్ వ్యక్తికి చెందిన భూమి గుండా వెళ్లడం నేను కనుగొన్నాను. నేను వెళ్లి చూసి, ‘మీరు దీన్ని ఎలా నిర్వహిస్తారు? మీరు తీసుకోబోయే ఆస్తికి డబ్బు చెల్లించడానికి మీ దగ్గర డబ్బు ఉందా?’ అని నేను వారిని అడిగాను.

వారు, ‘ఎవరూ డబ్బు అడగడం లేదు. మీకు కావాలంటే తీసుకోండి’ అని అందరూ చెప్పారు. ఇది ఎందుకు? ఎవరికైనా పరిహారం ఇవ్వకుండా మీరు అతని భూమిలో చిన్న ముక్క తీసుకుంటే నా దేశంలో రక్తపాతం జరిగేది. కానీ అక్కడ ఇది ఎందుకు జరిగింది? బర్మా ప్రజలు తమ ఆస్తి పట్ల ఎందుకు అంత ఉదారంగా ఉన్నారు? వారు దాని గురించి ఎందుకు పట్టించుకోలేదు?

ఎందుకంటే బుద్ధుడు “సర్వం అనిత్యం (Sarvam Anityam)” అని బోధించారు. మీరు చూసే ప్రతిదీ అశాశ్వతమైనది (impermanent). అశాశ్వతమైన వాటి కోసం ఎందుకు పోరాడాలి? మీకు భూమి కావాలంటే, తీసుకోండి.**

“ఇప్పుడు, మహిళలు మరియు పెద్ద మనుషులారా, నేను ఇంక కొనసాగించలేను అని అనుకుంటున్నాను, మరియు నాకు అది అవసరం కూడా లేదు.

మీరు చూడటానికి ఒక దృక్కోణాన్ని ఇవ్వాలనుకున్నాను. కమ్యూనిస్ట్ విజయాల పట్ల ఆకర్షితులు కాకండి. మనమందరం బుద్ధుడు ఉన్నంత జ్ఞానంలో పదిలో ఒక వంతు జ్ఞానాన్ని పొందితే, మనం ప్రేమ, న్యాయం మరియు మంచి సంకల్పం (good will) అనే పద్ధతుల ద్వారా అదే ఫలితాన్ని సాధించగలమని నేను పూర్తిగా నమ్ముతున్నాను. మీకు చాలా కృతజ్ఞతలు.”

—